Τα Πηγάδια στο Μαυρονέρι
Από την πρώτη στιγμή της εγκατάστασης στην νέα Πατρίδα οι Μαυρονεριώτες φρόντισαν να εξασφαλίσουν το πολυπόθητο αγαθό που συνδέεται με την ζωή του ανθρώπου ,το νερό .
Οι κοινές βρύσες στις γειτονιές δεν κάλυπταν τις ανάγκες και έτσι αναγκάστηκαν να φτιάξουν τα πηγάδια που έδιναν πάντα ολόφρεσκο και καθαρό νερό .
Τα πηγάδια στο Μαυρονέρι δεν έχουν νεράιδες και δράκους αλλά σίγουρα έχουν κρυμμένους θησαυρούς , όπως διηγούνταν οι γιαγιάδες μας και πέρασαν αυτά τα μυστικά από στόμα σε στόμα.
Η διαδικασία της δημιουργίας του πηγαδιού ήταν μια δύσκολη , επίπονη και δαπανηρή διαδικασία. Πρώτα έπρεπε να εντοπίσουν το υπόγειο νερό με διάφορες μεθόδους που γνώριζαν οι πηγαδάδες και μετά άρχιζε το φτιάξιμο . Έσκαβαν και άνοιγαν μια τρύπα στο έδαφος και μετά έσκαβαν με τα χέρια με τους κασμάδες και τα φτυάρια και έβγαζαν το χώμα .
Όταν φαινόταν το νερό τότε έχτιζαν γύρω- γύρω με πέτρες δηλαδή έντυναν το πηγάδι . Αυτή η διαδικασία γινόταν από πέντε – έξι εργάτες και στο βάθος φαινόταν το νερό . Το νερό μπορεί να ήταν μικρής ποσότητας ή κακής ποιότητας.
Στο Μαυρονέρι ήταν μεγάλη η ποσότητα και το νερό είχε ωραία γεύση . Παρόλο που το όνομα του χωριού ήταν Καρά Μπουρνάρ δηλαδή Μαύρο νερό ,που θα μπορούσε να παραπέμπει σε κάτι πιο σκοτεινό και θολό .
Στις αυλές τους κάποιοι πρόσφυγες είχαν βρει έτοιμα πηγάδια που τα είχαν χτίσει οι Τούρκοι παλιοί κάτοικοι . Τουρκικά πηγάδια είχαν ο Γεωργιάδης Γιάννης ο Κιοσσές , ο Γιάννος Ιωαννίδης , ο Αδάμ Σαββίδης, ο Ντεντέ Βασίλης Παπαδόπουλος, ο πατέρας της Λεμόνας , ο Παυλίκας ο Ξενίδης ,
Πηγάδια που άνοιξαν μόνοι τους με δύσκολη εργασία είχαν στην αυλή τους ο Σιδερίδης ο Παύλος , ο Γρηγόρης ο Ταμουτσίδης, ο Κώστης ο Αθανασιάδης , ο Αλέκος ο Αρτζανίδης, ο Αδάμ ο Παπαδόπουλος του Θανασούλη , ο Αβραμίδης ο Ιγνάτιος , ο Αλεξιάδης ο Αβραάμ ,ο Ξενίδης ο Σπύρος , ο Ξενίδης ο Γιάννης ,ο Σόλων ο Ανανικίδης ,ο Ανδρεανίδης ο Ιάκωβος , ο Φελεκίδης ο Λευτέρης και Λάζαρος , ο κεσίδης Λάζαρος , ο Ζανγκαρλής , ο Φόρος ο Κεσίδης , ο Αγγελίδης ο Γρηγόρης , ο Σιμωνάκης ο Αναστασιάδης , ο Βαγγέλης ο Καλτσίδης , ο Τεκτονίδης ο Στύλος ,ο Θεοδωρίδης της Χαϊτάβας , ο Αμπαρτζίδης ο Θόδωρος , ο Ανέστης ο Κεσίδης , ο Παναγιωτίδης ο Χρήστος , ο Ιορδανίδης ο Νίκος ο Κόλλιας , ο Φιλιππίδης ο Νεοκλής δίπλα στου Πανούλη , ο Φιλιππίδης ο Ελεπής , ο Καρακίδης ο Κάλος ,ο Καλτσίδης του Χάρη , ο Αυγήτας , ο Κεκελέκης , ο Σαχινίδης ο Σσαΐν , ο παπάς ο Λεφίδης πίσω από του Σόμκα Θεοδωρίδη το σπίτι.
Να αναφέρω και τα πηγάδια με τις τουλούμπες δηλαδή τις αντλίες που είχαν ο Αγάπιος Χρυσοστομίδης , ο Γεωργιάδης Γιάννης ο Κιοσσές , ο Μήτσος ο Παπαδόπουλος και ο μπαμπάς του Κεσίδη του Χρήστου .
Μετά την κοπιαστική δουλειά των πηγαδάδων αναλάμβαναν οι σιδεράδες που έκαναν τον κύλινδρο, την αλυσίδα και τον κουβά .
Πιο παλιά όμως ανέβαζαν τον κουβά με τα χέρια με την μυϊκή τους δύναμη χωρίς την βοήθεια κυλίνδρου.
Το Μαυρονέρι όπως βλέπουμε παρουσιάζει μεγάλο πλήθος πηγαδιών με φρέσκο και άφθονο νερό . Τα πηγάδια βοήθησαν τον κάθε έναν Μαυρονεριώτη ξεχωριστά . Για να μαγειρέψει η νοικοκυρά ,για να κάνει την καθαριότητα του σπιτιού , να ποτίσει τα λουλούδια και τα λαχανικά , να ξεδιψάσει τα ζώα τους . Και σε κάποιους βοήθησε να λένε ωραία παραμύθια για κρυμμένους θησαυρούς και πεταμένα όπλα . Το πηγάδι βοηθούσε τον κάθε έναν να έχει ανά πάσα στιγμή νερό στην αυλή του . Σε δύσκολους καιρούς βοηθήθηκε το χωριό και τα πηγάδια έδωσαν το αγαθό της φύσης .Δίπλα στα πηγάδια φανερώθηκαν έρωτες , έγιναν προξενιά , συμφωνίες ,γνωριμίες , κουμπαριές .
Μετά από χρόνια έγινε η διανομή πόσιμου νερού στα σπίτια του χωριού . Αυτό συνέβαλλε στην υγιεινή των ανθρώπων και στην πιο άνετη διαβίωση των Μαυρονεριωτών. Έσβησε όμως η ομορφιά μιας άλλης εποχής .
Τα πηγάδια δυστυχώς αφέθηκαν στην παρακμή τους και πέρασαν στην εγκατάλειψη και την λησμονιά του χρόνου .
Χάθηκαν και αυτοί που έζησαν κοντά τους και ξεδίψασαν από το δροσερό νερό του .
Τα πηγάδια είναι δείγματα λαϊκής αρχιτεκτονικής , τόποι μνήμης και ιστορίας .
Ας μην τα ξεχάσουμε .
Αν διατηρηθούν θα αφηγούνται την ιστορία του χωριού . Η διατήρηση και η ανάδειξή τους θα μπορούσε να αποτελέσει μια ζωντανή υπενθύμιση για τις νέες γενιές . Πλάι στα πηγάδια οι Μαυρονεριώτες μοιράστηκαν ιστορίες, όνειρα και μυστικά .